Arabuluculuk Tutanağının İptali Davası

Arabuluculuk tutanağının iptali davası; tutanağın usulüne uygun olmaması veya tarafların irade sakatlığının bulunması gibi durumlarda açılabilir. Arabuluculuk kavramı hukuk sitemimizde zorunlu ve ihtiyari olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Özellikle dava şartı olan zorunlu arabuluculuk görüşmelerinde bazen hata nedeniyle bazen kötü niyet nedeniyle taraflar hak kaybına uğrayabilmektedir. Arabuluculuk sürecinde usule aykırı işlem yapılması halinde arabuluculuk tutanağının iptali gerekmektedir. Ancak arabuluculuk tutanağının iptali davası için bazı şartların gerçekleşmesi gerekmektedir. Yazımızda arabuluculuk tutanağının iptali davası şartları ve izlenecek yol hakkında genel bilgiler bulunmaktadır. Yapılan bilgilendirmeler danışmanlık hizmeti kapsamında olmayıp, her dava kendi somut durumu ile değerlendirilmelidir. Kendi davanıza ilişkin bilgi almak için mutlaka avukata başvurmanızı, Ankara avukat & danışmanlık hizmeti almanızı öneririz.

Arabuluculuk Tutanağını Neden İptal Edilir

Arabuluculuk tutanağı 2 nedenle iptal edilebilir:

1. Arabulucu hatası nedeniyle iptal: Arabulucuların tarafları aydınlatma, tarafsızlık dengesini korumak, yüz yüzelik, tutanakların talep ve neticeye ilişkin açık ve net bilgi içermesi,  gibi arabuluculuk görüşmelerinin geçerlilik şartı olan usul işlemlerini yerine getirme görevi bulunmaktadır. Arabulucunun kasten veya ihmali olarak bu şartları yerine getirmemesi neticesinde söz konusu arabuluculuk tutanağının iptali için arabuluculuk tutanağının iptali davası açılabilir.
2. Taraflar nedeniyle iptal: Tarafların talep ve cevapları net bir şekilde karşı tarafa bildirmeleri gerekir. Arabuluculuk görüşmesi sürecinde tarafların iyi niyet ve dürüstlük kuralları çerçevesinde hareket etmeleri de önem arz etmektedir. Arabulucuk tutanağının iptali şu hallerde mümkündür:
   1. Taraflardan birinin diğerini kandırması, korku ve baskı ile tutanağı imzalatmsı
   2. Gabin (Aşırı yararlanma)
   3. Sahte evrak kullanılması,
   4. Arabulucuk konusunun ifa ya da tespit imkânsızlığı (Mutlak& Nisbi Butlan)
   5. Kanunu aykırı bir konu hakkında uzlaşmak
   6. Fiil Ehliyetinin Bulunmaması

Arabuluculuk Tutanağının İptali

Arabulucuk tutanağının iptali yukarda 2 üst başlıkta anlatılan sebeplere dayanılarak mümkündür. Başvurudan arabuluculuk görüşmesinin son aşaması olan son tutanağın imzalanmasına kadarki süreçte Arabuluculuk Kanunu madde 3. Gereğince arabuluculuk sürecinin tamamıyla iradi olması gerekmektedir. Yine aynı kanunun yönetmeliğinde tarafların kendi hür iradesi ile bu sürece katılmaları ve zorla sürece dahil edilmelerinin arabuluculuk kanununa aykırı olduğundan bahsedilmiştir. İradilik ilkesinin önemiyle birlikte arabulucunun da süreç boyunca tarafsız ve görevini gerektiği gibi özenli bir şekilde yerine getirme yükümlülüğü mevcuttur. Arabulucunun bir diğer görevi taraflardan birinin kandırma saikıyla hataya düşürüldüğünü görmesi halinde müdahale ederek durumu düzeltmektir. Arabulucunun durumu fark etmemesi veya kasten müdahale etmemesi halinde Borçlar Kanunu madde 37. Gereğince hataya düşürülen taraf işbu arabuluculuk tutanağıyla bağlı kalmak zorunda değildir. Bu noktada arabuluculuk tutanağının sözleşme niteliğinde olduğunu ve Borçlar kanununda bulunan sözleşme hükümlerinin dikkate alınması gerektiğini belirtmekte fayda vardır. Böyle bir durumla karşılaşılması halinde arabuluculuk tutanağının iptali davası açılabilir. Ancak şartların gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti usul bakımından önemli olup mutlaka bir avukata danışmanızı Ankara avukat & danışmanlık hizmeti almanızı öneririz.

Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşılan hususlara ilişkin kural olarak dava açma, talepte bulunma hakkı bulunmamaktadır. Ancak belirtmiş olduğumuz nedenlerin gerçekleşmesi halinde arabuluculuk tutanağının iptali davası açılabilmektedir.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2022/16066 E., 2023/875 K. 18.01.2023 tarihli ilamında: “Dosya kapsamından arabuluculuk sürecinin 6325 sayılı Kanun ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği gereğince belirlenen şekilde işletilmediği, tutanağın imzasından sonra arabulucu ile görüştürüldüğünden bu tutanağın arabuluculuk tutanağı vasfını haiz olmadığı anlaşıldığından iptaline karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddi isabetsiz olmuştur.” şeklinde hüküm kurulmuştur.

Arabuluculuk tutanağı sözleşme niteliğinde olmakla beraber ilam niteliği de taşımaktadır. Dolayısıyla arabuluculuk tutanağının iptali davası açarken ileri sürülen iptali oldukça önemlidir. Somut ve delil niteliğindeki iddialar sunulmadığı takdirde iptal davası reddedilecektir. Bu konuda bir avukattan danışmanlık hizmeti almanızı Ankara avukat marifetiyle süreci ilerletmenizi öneririz.

Arabuluculuk Tutanağının Geçerlilik Şartları

6325 sayılı Arabuluculuk Kanunu’nda arabuluculuk tutanağı hazırlanırken gereken şartlar belirtilmiştir;

1. Arabulucunun toplantı başlarken açılış konuşması yapmalı, unvanını belirtmesi gerekmektedir.
2. Arabulucu, arabuluculuk faaliyetinin başında, tarafları arabuluculuğun esasları, süreci ve sonuçları hakkında gerektiği gibi aydınlatmakla yükümlüdür.
3. Arabulucunun, taraflar arasındaki eşitliği gözetme yükümlülüğünü yerine getirmesi gerekmektedir.
4. Arabulucu ve taraflar arasında menfaat ilişkisi veya çatışmasının bulunmaması gerekmektedir.
5. Arabuluculuk görüşmeleri taraflardan bağımsız olacak bir yerde yapılmalıdır.
6. Arabuluculuk tarifesinden bağımsız ücret kararlaştırılmamalıdır.
7. Arabuluculuk görüşmelerinin hangi yöntemle yapıldığı belirtilmelidir.

Özetle belirtmek gerekirse arabuluculuk süreci usule uygun olmayan şekilde yapılırsa ve taraflar tutanağı bu haliyle imzalarsa ve bu nedenle taraflardan birinin hak kaybı yaşama durumu olursa arabuluculuk tutanağının iptali davası açılması gerekmektedir. İşbu dava ile arabuluculuk tutanağını iptal ettiren taraf aynı hususta tekrar arabuluculuk görüşmesi için başvuruda bulunabilecektir. Bu görüşmelerde anlaşmaya varılması ve görüşmelerin usule uygun yapılması, tarafların irade sakatı olmaması halinde arabuluculuk tutanağı geçerli olacaktır. Anlaşmama halinde ise dava yoluna gidilecektir.

Arabuluculuk süreci hukukumuzda önemli bir yer edinmiştir. Usul ekonomisi bakımından, tarafların yargılama sürecine başvurmadan uyuşmazlığı sona erdirebilmesi bakımından oldukça önemli bir yöntemdir. Ayrıca anlaşma halinde, tarafların irade sakatı olmadığı takdirde aynı konuda tekrar talep veya dava yoluna başvurulamayacağından arabuluculuk görüşmelerinin itina ile yapılması gerekmektedir. Arabuluculuk görüşmeleri yapılırken tarafların yahut taraf vekillerinin görüşmelere hazırlıklı olması gerekmektedir. Arabuluculuk görüşmeleri esnasında haklarınızı bilmek, hak kaybına uğramamak bakımında avukat ile süreci sürdürmenizi Ankara avukat & danışmanlık hizmeti almanızı şiddetle tavsiye ederiz.

Arabulucuk Tutanağının İptali Görevli Mahkeme

Arabuluculuk süreci sonlandıktan sonra dava açmak için görevli olan mahkeme arabuluculuk tutanağının iptali davası açarken de görevli mahkeme olacaktır. Örneğin işçilik alacağına ilişkin arabuluculuk görüşmesi yapılmışsa, görüşme neticesinde açılacak davada görevli mahkeme İş Mahkemeleri olacağından; bu hususta yapılan arabuluculuk tutanağının iptali davası için de İş Mahkemeleri görevli mahkeme olacaktır. Yine yanlış estetik tedavi için arabuluculuğa başvurulması halinde arabuluculuk tutanağının iptali için Tüketici Mahkemesi yetkili olacaktır. Özel yetkili mahkemelerin o yargı çevresinde bulunmaması halinde ise Asliye Hukuk Mahkemeleri görevli olacaktır.

Arabulucuk Tutanağının İptali Yetkili Mahkeme

Arabuluculuk tutamağının iptali davası tutanağının imzalandığı yer mahkemesidir. Genel yetki kuralları çerçevesince davalının yerleşim yeri, olay haksız fiil ise haksız fiilin işlendiği yerde de bu dava açılabilir. Arabulucuk teknik ve yeni bir düzenleme olduğu için okuyucularımıza bu toplantılara bir vekil ile birlikte katılmasını, katılmadı ise arabulucuk tutanağının iptali davasını ankara avukat danışmanlık hizmeti alarak açmasını tavsiye ederiz.