Nitelikli Dolandırıcılık Suçu
Nitelikli dolandırıcılık suçu TCK’ nın 158. Maddesinde sayılan, özel kast gerektiren ve kanunun fiilin çerçevesini çizerek ceza öngördüğü, ağır ceza mahkemesinde yargılama gerektiren bir suç tipidir. Bu suçu tanımlamak için dolandırıcılık suçunun unsurlarını irdelememiz gerekmektedir. Dolandırıcılık suçu başka bir makalede ayrıca ele alınacaktır.
- Dolandırıcılık Suçu Unsurları :
- Hileli davranış (bu davranış alelade olmamalı, ortalama zekâda bir insanı kandırabilir nitelikte-iğfal kabiliyeti- olmalı)
- Maddi yarar
- Zarar
- Fiil ile zarar arasında bir bağlantının olması (illiyet bağı)
- Kast (bu suç taksirle işlenemez)
- Dolandırıcılık Suçu Cezası : Basit dolandırıcılık suçunun cezası 1 yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Görüldüğü gibi hile içeren, faile maddi veya hukuki bir menfaat sağlayan ve kanunda nitelikli dolandırıcılık suçu için sayılan hallere girmeyen davranışlar basit dolandırıcılık suçunu oluşturur. Bu suç tipinde savunma yaparken ankara ağır ceza avukatı marifeti ile danışmanlık hizmeti almanız önerilir.
Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Unsurları
Bir fiilin nitelikli dolandırıcılık suçu oluşturabilmesi için hile ve parasal yararın yanında kanunda özel olarak sayılan unsurları da oluşturması gerekmektedir. Bu haller şöyle sıralanmıştır.
- Dini duyguların kötüye kullanılması şekliyle
- Kişinin içinde bulunduğu zor şartların kötüye kullanılması ile,
- Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanarak,
- Kamu kurumlarının, siyasi parti veya derneklerin verdiği nüfuzu kullanarak (Örn: kendini hakim ve savcı olarak tanıtarak)(ı. Fıkrası da bu madde ile hemen hemen aynı çerçeveyi taşıdığından o fıkraya yer verilmemiştir.)
- Kamuyu zarara uğratarak
- Bilişim sistemlerinin, banka ya da kredi kurumlarının araç olarak kullanılması ile,(Örn: iddia dolandırıcılığı, kredi kartı dolandırıcılığı)
- Basın yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanarak,
- Ticari faaliyet veya kooperatif faaliyetleri esnasında (Örn: şirket yöneticilerinin şirketten mal kaçırması vs)
- Serbest meslek faaliyeri sırasında kendilerine duyulan güveni kullanarak,
- Banka kurumlarınca tahsis edilen bir kredinin açılmasını sağlama vaadiyle,
- Sigorta bedelini almak vasıtası ile,
Nitelikli Dolandırıcılık Cezası
Nitelikli dolandırıcılık cezası 3-10 yıl arası hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Ancak işlenen suçun e,f,j,k,l bentlerinden cezalandırılmasına karar verilmesi halinde verilecek hapis cezası 4 yıldan, adli para cezası ile elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Etkin bir savunma ile beraat kararı ya da maksimum indirim almak için ankara ağır ceza avukatı ile çalışmanızı tavsiye ederiz.
Etkin Pişmanlık
- Kovuşturma Başlamadan Önce: Dolandırıcılık suçunda, fiil ve zarar meydan geldikten, yani suç tamamlandıktan sonra ancak soruşturma aşamasında iken, yani iddianamenin kabulünden önce mağdurun zararının tamamının karşılanması halinde verilecek cezasının 2/3 (üçte ikisine) kadar indirilir.
- Kovuşturma Aşamasında : Zararın kovuşturma aşamasında, yani asliye ya da ağır ceza mahkemesinde yargılama görülmekte iken karşılanması halinde verilecek ceza yarısına kadar indirilir.
- Önemli NOT: Kısmi ödemelerde mağdurun rızası aranır. Bu yüzden zarar karşılanırken mağdur/ müşteki ile ankara ağır ceza avukatı vasıtası ile irtibat kurdurulması önem arz etmektedir.
-
-
- DAHA AZ CEZAYI GEREKTİREN HAL
-
Dolandırıcılığın bir alacağı tahsili için işlenmesi halinde 6 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezasına hükmolunur.
Bir dolandırıcılık eylemi ne zaman “nitelikli” sayılır?
Suçun; dini inanç ve duyguların istismar edilmesi, kişinin içinde bulunduğu zor durumdan yararlanılması, bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması ya da kendisini kamu görevlisi (polis, savcı vb.) olarak tanıtma gibi yöntemlerle işlenmesi durumunda nitelikli dolandırıcılık suçu oluşur.
Nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası ne kadardır?
TCK 158 uyarınca bu suçun temel cezası 3 yıldan 10 yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Ancak suçun; bilişim sistemleri veya banka araçları kullanılarak işlenmesi ya da kamu görevlisi sıfatıyla hareket edilmesi durumunda hapis cezasının alt sınırı 4 yıldan, adli para cezası ise sağlanan menfaatin iki katından az olamaz.
Kendini polis veya savcı olarak tanıtarak para istemek hangi kapsama girer?
Bu eylem, TCK 158/1-L maddesi uyarınca nitelikli dolandırıcılığın en ağır hallerinden biridir. Telefonla arayıp “isminiz terör örgütüne karışmış” diyerek para veya altın talep eden kişiler bu kapsamda yargılanır. Bu tür vakalarda genellikle alt sınırdan uzaklaşılarak ağır cezalar verilir.
Bilişim sistemleri kullanılarak dolandırıcılık nasıl gerçekleşir?
İnternet üzerinden sahte ilanlar açmak, “phishing” (oltalama) yöntemiyle banka bilgilerini ele geçirmek veya sosyal medya hesaplarını taklit ederek para toplamak bu kapsama girer. Teknolojinin araç olarak kullanılması, mağdurun denetim imkânını azalttığı için kanun koyucu tarafından “nitelikli hal” olarak kabul edilmiştir.
Dolandırıcılık ile “Basit Yalan” arasındaki fark nedir?
Hukuk sistemimizde her yalan dolandırıcılık değildir. Suçun oluşması için yalanın “hileli davranış” boyutuna ulaşması gerekir. Hile; mağduru hataya düşürecek, onun inceleme yapma arzusunu kıracak nitelikte, yoğun ve ustaca hazırlanmış bir kurgu olmalıdır. Basit bir yalan dolandırıcılık suçunu oluşturmaz.
Parayı iade etmek (Etkin Pişmanlık) cezayı indirir mi?
Evet. Mağdurun uğradığı maddi zarar tamamen giderilirse etkin pişmanlık hükümleri uygulanır. Zarar; duruma göre dava açılmadan önce giderilirse cezada üçte ikiye kadar, dava açıldıktan sonra fakat hüküm verilmeden önce giderilirse yarı oranına kadar indirim yapılabilir.
Bu suçta uzlaşma mümkün müdür?
Hayır. TCK 157’de düzenlenen “Basit Dolandırıcılık” suçu uzlaşmaya tabi iken, TCK 158’de düzenlenen Nitelikli Dolandırıcılık suçu uzlaşma kapsamında değildir. Bu suç şikâyete bağlı olmadığı için mağdur şikâyetten vazgeçse dahi kamu davası devam eder.
