Yabacı Çalışma izni nasıl alınır 2026; Türkiye’de yabancıların çalışma izni prosedürü 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve uygulama yönetmeliği temel olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine göre Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yürütülmektedir. Öncelikle belirtmek gerekir ki Türkiye’de çalışacak yabancıların başvuruları yabancı tarafından değil işvereni tarafından başlatılmaktadır. Bireysel olarak yabancıların çalışma iznine başvurusu uygulaması mevzuatlar gereği mümkün değildir.
Türkiye’deki yabancıların statüsüne göre çalışma izni süreçleri ve şirketlerin sahip olması gereken şartlar farklılık göstermektedir.
Türkiye de Çalışma İzni Nasıl Alınır
Türkiye de çalışma izni nasıl alınır? Yabancı uyruklu personellere çalışma izni alma şartları nelerdir?
NOT: Çalışma izni başvurusu yapılacak yabancının, Türkiye’ ye yasal olarak gelmesi zorunlu olup, kaçak yollar ile ülkeye giriş yapan yabancılar hakkında çalışma ve oturma izni başvurusu yapılamaz.
Yabancı personel çalıştırmak isteyen işyerlerinin sahip olması gereken Şartlar:
- Yabancının çalışması talep edilen işyerinde en az beş T.C. vatandaşının istihdamı zorunludur. İzin başvurusunda bulunan yabancının şirket ortağı olması halindeyse beş kişilik istihdam şartı, Bakanlıkça verilecek bir yıllık çalışma izninin son altı ayı için aranır. Aynı işyerinde birden fazla yabancı için çalışma izni talebinde bulunulması halinde, çalışma izni verilen ilk yabancıdan sonraki her bir yabancı için ayrı ayrı beş T.C. vatandaşı istihdamı gerekmektedir.
- Bilanço esasına tabi işyerinin ödenmiş sermayesinin en az 500.000 TL olması gerekir; faaliyetteki işyerlerinde bunun yerine net satışların en az 8.000.000 TL ya da ihracatın en az 150.000 ABD doları olması da yeterlidir.
- Bazı sektörlerde istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz. Örneğin yabancı ülkelerin bayrak taşıyıcı havayolu şirketlerinin Türkiye temsilciliklerinde üst düzey yönetici olarak veya uzmanlık gerektiren işlerde çalışacaklar ile eğitim kurumlarında Millî Eğitim Bakanlığı ön izni gerektiren işlerde çalışacaklar için bu kriterler aranmaz. Ev hizmetlerinde ise bakım ihtiyacı ve işverenin geliri gibi ayrı ölçütler uygulanır.
- Çalışma izni başvurusunda bulunan şirket ortağı yabancının, ortağı olduğu işyerinin ödenmiş sermayesi en az 500.000 TL olmak koşuluyla, sermaye tutarının en az 500.000 TL ve ortaklık payının en az %20 olması gerekir; 100.000 ABD doları ve üzerinde sermaye payı olan yabancı ortakta bu kriterler aranmaz.
Yabancı personeller için zorunlu asgari ücretler:
Çalışma izni alınacak yabancının maaşı, yapacağı görev ve niteliğe uygun olmalıdır. Bakanlığın çalışma izni değerlendirme kriterlerine göre yabancıya ödenecek ücret, başvuru tarihinde yürürlükte olan brüt asgari ücret esas alınarak aşağıdaki tutarlardan az olamaz (2026 yılı brüt asgari ücreti aylık 33.030 TL’dir).
- Üst düzey yöneticiler ve pilotlar için asgari ücretin 5 katı
- Mühendisler ve mimarlar için asgari ücretin 4 katı
- Diğer yöneticiler için asgari ücretin 3 katı
- Uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerde çalışacaklar için asgari ücretin 2 katı
- Ev hizmetleri ve diğer meslek ya da işlerde çalışacaklar için asgari ücret düzeyi
Çalışma İzni Başvurusu Nasıl Yapılır 2023?
- Çalışma izni başvurusu nasıl yapılır: Türkiye İçinden Başvuru (Yurt İçi Başvuru) Türkiye’de bulunan ve en az altı (6) ay süreli geçerli ikamet tezkeresi sahibi olan yabancılar için yapılır. Bu durumda yabancı 99 ile başlayan Yabancı Kimlik Numarasına sahiptir ve başvuru bu kimlik numarası aracılığıyla yapılır.
- T.C. Yurt Dışı Temsilcilikleri Aracılığıyla Başvuru: Yabancının ikamet izninin bulunmadığı durumda, uyruğunda bulunduğu veya yasal olarak ikamet ettiği ülkedeki T.C. dış temsilciliği aracılığıyla çalışma vizesi ve sonrasında yabancıya verilen 16 haneli referans numarası aracılığıyla başvuru gerçekleştirilir.
Çalışma İzni Uzatma Başvuruları
Yabancının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından onaylanan çalışma izni süresi bittikten sonra yabancının çalışmaya devam edebilmesi için çalışma izninin uzatılması gerekmektedir. Çalışma iznini uzatmak için şirketin vergi ve SGK borcunun olmaması ve bunun belgelendirilmesi gerekmektedir. Uzatma başvurusunda somut durumun bir avukatla değerlendirilmesi önerilir.
Çalışma İzni Türleri
- Süreli Çalışma İzni: Çalışma izin başvurusu olumlu değerlendirilen yabancıya, iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak koşuluyla, gerçek veya tüzel kişiye ya da kamu kurum veya kuruluşuna ait belirli bir iş yerinde veya bunların aynı iş kolundaki iş yerlerinde belirli bir işte çalışmak şartıyla, ilk başvuruda en fazla bir yıl süreli çalışma izni verilmektedir.
- Süresiz Çalışma İzni: Türkiye’de uzun dönem ikamet izni veya en az sekiz yıl kanuni çalışma izni olan yabancılar süresiz çalışma iznine başvurabilir. Ancak, yabancının başvuru şartlarını taşıması yabancıya mutlak hak sağlamaz
- Bağımsız Çalışma İzni: Profesyonel meslek sahibi yabancı gerçek kişilere, diğer kanunlarda belirtilen özel şartların da sağlanması şartıyla bağımsız çalışma izni verilmekte ve süreli olarak düzenlenmektedir.
Bağımsız çalışma izninin uluslararası işgücü politikası doğrultusunda değerlendirilmesinde, yabancı kişinin; eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı, Türkiye’deki faaliyetinin veya yatırımının ülke ekonomisine ve istihdama etkisi, yabancı, şirket ortağı ise sermaye payı ile Uluslararası İşgücü Politikası Danışma Kurulu önerileri doğrultusunda Bakanlıkça belirlenecek diğer hususlar dikkate alınmaktadır.
Çalışma İzni Başvurusunun Değerlendirilmesi
Yabacı Çalışma izni nasıl alınır 2023: Usulüne uygun olarak tamamlanan izin başvurularının değerlendirilmesi, bilgi ve belgelerin tam olması şartıyla 30 gün içinde tamamlanmaktadır. 30 günlük süre, başvurunun sistem üzerinden tamamlandığı veya ek bilgi ve belge talebi olması halinde talep edilen bilgi ve belgelerin sistem üzerinden yüklendiği tarihten itibaren başlar.
Bakanlık değerlendirme sürecinde yabancıdan ve yabancının çalışacağı şirketten şartları sağladığını kanıtlar bilgi ve belgeler talep etmektedir. Tüm bu belgeler elektronik ortamda sunulmaktadır.
Çalışma izni başvurusu, işverenin yetkilendirmesiyle vekil aracılığıyla da yürütülebilir. Çalışma izni başvurusu yalnızca başvuru yapmaktan ibaret olmayıp ön hazırlık sürecini ve yabancının çalışma izni alması sonrası izlenecek yasal prosedürü de kapsamaktadır. Başvurunun reddi hâlinde itiraz ve dava yolları ile sürelerin takip edilmesi gerekir.
Av. MERİH APAYDIN
• Bilanço esasına tabi işyerlerinde istihdam edilecek her bir yabancı için en az 5 Türk vatandaşının istihdamı esastır; son yıl net satışı 50.000.000 TL veya üzeri olan işyerlerinde beş yabancıya kadar bu kriter aranmaz.
• Yeni kurulan işyerinde ödenmiş sermayenin en az 500.000 TL olması gerekir; faaliyetteki işyerinde ödenmiş sermaye en az 500.000 TL ya da net satışlar en az 8.000.000 TL ya da ihracat en az 150.000 ABD doları olmalıdır.
• Üst düzey yöneticiler ve pilotlar: Asgari ücretin 5 katı.
• Mühendisler ve mimarlar: Asgari ücretin 4 katı.
• Diğer yöneticiler: Asgari ücretin 3 katı.
• Uzmanlık ve ustalık gerektiren işler: Asgari ücretin 2 katı.
• Ev hizmetleri ve diğer meslekler: Asgari ücret düzeyi.
• İlk Uzatma: Aynı iş yerinde çalışmak kaydıyla en fazla 2 yıl daha uzatılabilir.
• Sonraki Uzatmalar: En fazla 3 yıla kadar verilebilir.
İlgili çalışma alanı: Yabancılar Hukuku