Pert Araç Bedeli

Pert Araç Bedeli

Pert araç bedeli, bir aracın ağır hasar alması sonucu sigorta şirketi tarafından ödenecek tazminat miktarını ifade eder. Eğer bir aracın onarımı ekonomik olarak mantıklı değilse veya trafik güvenliği açısından kullanımı sakıncalı hale gelmişse, sigorta şirketi aracı pert olarak değerlendirir ve aracın piyasa değeri üzerinden ödeme yapar. Bu bedel, aracın hasar durumuna ve poliçe şartlarına bağlı olarak belirlenir. Trafik sigortasında, eksper raporuyla ağır hasar tespit edilen araç için tazminat, aracın trafikten çekildiğini gösteren “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigortacıya verilmeden ödenmez (Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.2.3).

Pert Araç Bedeli Nasıl Hesaplanır?

Pert araç bedeli, sigorta şirketleri tarafından belirli kriterler göz önünde bulundurularak hesaplanır. Bu hesaplama süreci genel olarak aşağıdaki adımlardan oluşur:

  1. Rayiç Bedelin Belirlenmesi
    Sigorta şirketi, pert olan aracın piyasa değerini tespit eder. Bu değer, aracın markası, modeli, üretim yılı, kilometresi ve genel durumu gibi faktörlere bağlı olarak belirlenir.
  2. Hasar Maliyeti Değerlendirmesi
    Aracın onarım maliyeti hesaplanır ve bu maliyet aracın rayiç bedeli ile karşılaştırılır. Eğer onarım maliyeti, rayiç bedelin belirli bir oranını (oran mevzuatta sabit değildir; kaskoda poliçe şartlarına bakılır) aşıyorsa, araç pert olarak kabul edilir.
  3. Hurda Değerinin Belirlenmesi
    Pert olan aracın kullanılabilir parçalarının değeri tespit edilir. Bu değer, sigorta şirketinin ödeyeceği toplam tazminattan düşülebilir veya sigortalıya aracın hurda satış hakkı tanınabilir.
  4. Ödenecek Tazminatın Hesaplanması
    Sigorta şirketi, belirlenen rayiç bedelden hurda değerini düşerek sigortalıya ödenecek tazminatı belirler. Poliçe kapsamında ek teminatlar varsa, bu ödemeye dahil edilebilir.

Trafik sigortasından ödemede: Genel Şartlar’ın B.2.3 maddesi 1 Temmuz 2026’da değişti. Zarar gören aracın, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun belirlediği usul ve esaslara göre ağır hasara uğradığı eksper raporuyla tespit edilirse, aracın trafikten çekildiğini gösteren “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigortacıya verilmeden tazminat ödenmez. Hasar nedeniyle trafikten çekilen ya da hurdaya çıkarılan araçların değer kaybı talepleri teminat dışıdır (A.6). Trafik sigortasının araç başına maddi zarar teminatı 01.01.2026–31.12.2026 döneminde 400.000 TL’dir; aşan kısım kusurlu aracın işleteni ve sürücüsünden istenebilir. Genel Şartlar kaza tarihine göre uygulanır.

Pert Araçlar için Kasko Süreci Nasıl İşler?

Pert araçlar için kasko süreci, sigorta şirketinin hasarlı aracı değerlendirmesi ve tazminat ödemesi aşamalarını içerir. Bu süreç genel olarak şu şekilde işler:

  1. Hasar Bildirimi
    Araç sahibi, kasko poliçesini düzenleyen sigorta şirketine kazayı veya hasarı bildirir. Bildirimin ardından sigorta şirketi hasar dosyasını oluşturur ve gerekli belgeleri talep eder.
  2. Ekspertiz İncelemesi
    Sigorta şirketi, eksper atayarak aracın hasar durumunu inceler. Eksper, aracın tamir edilebilir olup olmadığını ve onarım maliyetini belirler. Eğer onarım maliyeti, aracın piyasa değerinin belirli bir yüzdesini (oran poliçe şartlarına göre değişir) aşıyorsa, araç pert olarak kabul edilir.
  3. Tazminat ve Ödeme Süreci
    Araç pert kabul edildikten sonra sigorta şirketi, aracın rayiç bedelini belirleyerek araç sahibine ödeme yapar. Eğer poliçede “anahtar teslim bedeli” teminatı varsa, rayiç bedelin üzerine ek ödemeler de yapılabilir.
  4. Hurda ve Araç Devri
    Sigorta şirketi, aracın hurda veya enkaz bedelini belirler. Araç sahibi, pert kaydı düşülen aracın mülkiyetini sigorta şirketine devredebilir veya sigorta şirketi aracı açık artırma ile satışa çıkarabilir.
  5. Poliçenin Sonlanması veya Yeni Poliçe İşlemleri
    Pert olan aracın kasko poliçesi, tazminat ödendikten sonra sona erer. Araç sahibi yeni bir araç satın alırsa, yeni bir kasko poliçesi düzenlenebilir. Eğer poliçede kalan günlerin iadesi söz konusuysa, sigorta şirketi kalan prim tutarını iade edebilir.

Hangi Durumlarda Araç Pert Olur?

Bir araç, aşağıdaki durumların biri veya birkaçı gerçekleştiğinde pert olarak kabul edilir:

  1. Onarım Maliyeti, Rayiç Bedelin Büyük Kısmını Aşıyorsa
    • Oran mevzuatta sabit değildir. Trafik sigortasında ağır hasar, Kurumun belirlediği usul ve esaslara göre eksper raporuyla tespit edilir (Genel Şartlar B.2.3); kaskoda poliçe şartlarına bakılır.
    • Bu durumda aracın onarılması yerine, sigorta şirketi rayiç bedel üzerinden ödeme yapar.
  2. Araç Kullanılamaz Hale Geldiyse
    • Kaza sonrası aracın şasi, motor veya taşıyıcı aksamı ciddi şekilde zarar görmüşse ve tamir edilse bile güvenli kullanımı mümkün değilse araç tam pert olarak kabul edilir.
  3. Yanma, Patlama veya Büyük Çaplı Hasarlar Meydana Geldiyse
    • Yangın, patlama veya sel gibi doğal afetler sonucu araç büyük oranda tahrip olmuşsa ve onarılamayacak durumda ise pert sayılır.
  4. Çalınan Araç Bulunamazsa
    • Sigortalı bir araç çalındığında, belirli bir süre (genellikle 30 ila 90 gün) içinde bulunamazsa sigorta şirketi aracı pert olarak değerlendirir ve rayiç bedel üzerinden tazminat öder.
  5. Resmi Makamlar Tarafından Trafiğe Çıkamaz Kararı Verildiyse
    • Ağır hasarlı araçlarda eksper incelemesi sonrası yetkili makamlar (Trafik Şube veya TÜVTÜRK gibi) aracın güvenli şekilde trafiğe çıkamayacağına karar verirse, araç pert olarak kabul edilir.

Hangi Durumlarda Araç Pert Olur?

Kaskosu bulunmayan araçların pert olması durumunda meydana gelen trafik kazasında kimin kusurlu olduğuna göre değişkenlik göstermektedir. Trafik kazasında aracı pert olan kişi %100 kusurlu ise zarara katlanmak durumundadır. Ancak karşı araca da kuru verilmesi durumunda, kusurlu aracın ZMSS poliçesine, KASKO poliçesine veya bizzat şahsın kendisine başvurularak zararın tazmini mümkündür.

Bakiye Pert Bedeli Nedir?

Bakiye pert bedeli, pert olan bir aracın rayiç bedelinden hurda veya enkaz değerinin düşülmesiyle kalan ve sigorta şirketi tarafından araç sahibine ödenen tutardır.

Bakiye Pert Bedeli Nasıl Hesaplanır?

Bakiye pert bedeli şu şekilde hesaplanır:

  1. Aracın Rayiç Bedeli Belirlenir → Aracın piyasadaki ikinci el değeri tespit edilir.
  2. Hurda veya Enkaz Değeri Belirlenir → Aracın kullanılabilir parçaları ve hurda değeri hesaplanır.
  3. Rayiç Bedelden Hurda Değeri Düşülür → Sigorta şirketi, ödenecek tazminatı şu formüle göre hesaplar:

Bakiye Pert Bedeli = Rayiç Bedel – Hurda/Enkaz Bedeli

Örnek Hesaplama

  • Aracın rayiç bedeli: 600.000 TL
  • Hurda değeri: 150.000 TL
  • Bakiye pert bedeli: 600.000 TL – 150.000 TL = 450.000 TL

Bu durumda, sigorta şirketi 450.000 TL’yi araç sahibine öder. Hurda veya enkaz aracı sigorta şirketi satarsa, araç sahibine sadece bakiye pert bedeli ödenir. Eğer araç sahibi hurdayı satmak isterse, tüm rayiç bedeli alabilir ancak hurdadan gelir elde etmesi gerekir.

Pert Olan Araç Kimde Kalır?

Gerçekleşen bir olay neticesinde Pert olan araç genellikle sigorta şirketinde kalır. Ancak nadir olarak da olsa aracın hurda halinin araç malikinde kaldığı durumlar da mevcuttur. Sigorta şirketi, aracın pert olduğunu belirleyip, poliçede belirtilen teminat tutarı kadar tazminat ödemesi yapar. Sigorta şirketi, araç sahibine tazminat ödedikten sonra, genellikle pert aracın mülkiyetini alır. Bu, sigorta şirketlerinin pert araçları genellikle hurdaya ayırmak veya parçalarını değerlendirmek istemeleri nedeniyle yapılır. Ancak, Bazı sigorta şirketleri, araç sahibinin isteği üzerine pert aracı kendisinde bırakabilmektedir.

İlgili çalışma alanı: Araç Değer Kaybı

Bir aracın "pert" (tam hasarlı) sayılması için kriter nedir?
Mevzuatta herkes için geçerli sabit bir oran yoktur. Trafik sigortasında ağır hasar, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun belirlediği usul ve esaslara göre eksper raporuyla tespit edilir (Genel Şartlar B.2.3). Kaskoda poliçe şartlarına bakılır.
Pert araç bedeli nasıl hesaplanır?
Pert araç bedeli, aracın kazadan hemen önceki güncel ikinci el piyasa rayiç değeri üzerinden hesaplanır. 2026 yılı piyasa koşullarında aracın kilometresi, donanımı, bakım durumu ve benzer ilanlardaki satış fiyatları baz alınarak bir değerleme yapılır.
Sigorta şirketinin teklif ettiği bedel düşükse ne yapılmalı?
Sigorta şirketinin sunduğu pert bedeli piyasa gerçeklerinin altındaysa, bu teklifi kabul etme zorunluluğunuz yoktur. Teklife yazılı olarak itiraz edebilir, emsal ilanları sunabilir veya bir avukat aracılığıyla Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurarak gerçek bedelin tespitini isteyebilirsiniz.
"Sovtaj" (hurda) bedeli nedir?
Pert olan aracın hasarlı halinin piyasadaki değerine sovtaj denir. Sigorta şirketi genellikle piyasa rayiç değerinden bu sovtaj bedelini düşerek size net ödeme yapar ve hasarlı aracı size bırakır. Ancak isterseniz aracın tamamını şirkete devredip tam rayiç bedeli de talep edebilirsiniz.
Kasko yerine trafik sigortasından pert bedeli alınabilir mi?
Eğer kazada kusursuzsanız veya kusurunuz az ise, karşı tarafın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) üzerinden pert bedeli talep edebilirsiniz. Ancak trafik sigortasının araç başına maddi zarar teminatı 2026 için 400.000 TL’dir ve aracınızın tam değerini karşılamaya yetmeyebilir; bu durumda aradaki fark için karşı tarafa dava açılması gerekebilir. Ağır hasar tespit edilirse tazminat, araç trafikten çekilmeden ödenmez (Genel Şartlar B.2.3).
Pert ödemesi alındıktan sonra araç plakası ne olur?
Trafik sigortasında, eksper raporuyla ağır hasar tespit edilen araç için “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigortacıya verilmeden tazminat ödenmez (Genel Şartlar B.2.3, 1 Temmuz 2026’da değişen hâliyle). Kaskoda ise poliçe şartlarına bakılır.
Islah Harcı Hesaplama
Prev post
20 Şubat 2025
Kıdem Tazminatı
Next post
11 Mart 2025
Call Now Button